Nabasag ang takot at militarisasyon na ipinataw ng mga yunit ng Armed Forces of the Philippines (AFP) at Philippine National Police (PNP) sa mga komunidad at lupang ninuno ng Dumagat sa Norzagaray, Bulacan nang nakapasok ang isang makataong misyon sa lugar noong Oktubre 25. Ang misyon ay inorganisa ng Pagkakaisa para sa Tunay na Repormang Agraryo (Patria), kasama ang Kabataan Party-list (KPL) at mga taong-simbahan.
Inihatid ng mga grupo ang tulong materyal at suportang moral sa mga Dumagat na nagbakwit sa Ipo Elementary School sa Barangay San Mateo. Naghanda sila ng 300 pakete ng tulong na pagkain, gamit pangkalinisan at iba pa para sa mga residenteng apektado ng militarisasyon sa mga sityo ng Pako, Sapang Munti, Ipo, at Anginan. Nagsagawa rin ng mga aktibidad ng debriefing sa mga bata at kabataan.
Militarisado at sinusupil ng militar ang mga komunidad dahil sa aktibong pagtatanggol ng mga katutubong Dumagat laban sa pandarambong sa kanilang lupang ninuno. Ang mga sityo ay nakapaloob sa binakurang erya para sa Ipo Watershed na pinatatakbo ng Metropolitan Waterworks and Sewerage System (MWSS). Dito kinukuha ng MWSS at mga pribadong kumpanya ang patubig para sa Metro Manila at kalapit na mga erya.
Ayon sa Karapatan-Central Luzon (CL), pinagkakakitaan ng gubyerno at pribadong negosyo ang Ipo Watershed samantalang pinababayaan at isinaisantabi ang karapatan at kagalingan ng mga Dumagat. Wala umanong nakukuhang kabayaran o benepisyo man lamang ang mga komunidad mula dito.
“Malinaw na isa itong pagsasamantala. Ang tubig na mula sa mga kabundukan ay ibinebenta para pagkakaitaan habang ang nararapat na mga tagapangalaga ng lupa ay pinalalayas, militarisado at naghihirap,” ayon sa grupo.
Nakikita ng grupo bilang mahalagang hakbang para sa mga komunidad ng Dumagat ang naisagawang makataong misyon. “Sa kabila ng naka-iintimidang presensya ng mga pwersa sa seguridad at susun-susong pagmamanman, nabasag ng mga grupong makatao ang takot mismo—nalampasan ang mga balakid, hinarap ang mga katanungan, at napangibabawan ang mga restriksyon,” anito.
Nagpasalamat ang Karapatan-CL sa lahat ng mga grupong nanguna at dumalo sa pamamahagi ng tulong sa mga Dumagat. Kabilang sa mga nagpunta sa militarisadong erya si Kabataan Rep. Renee Co. “Pinagtibay ng kanyang presensya ang karapatan ng mamamayan para sa humanitarian na akses at proteksyon para sa mga napalayas na komunidad,” pahayag ng Karapatan-CL.
Naninidigan ang grupo na paglabag sa karapatang-tao at internasyunal na makataong batas ang militarisasyon sa mga komunidad ng mga Dumagat na nagresulta sa sapilitang pagbabakwit, pagkaantala sa kanilang buhay at kabuhayan. Giit nila sa militar na ihinito ang militarisasyon at lumayas mula sa mga sibilyang komunidad.
